ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت ئامېرىكا «راند» (RAND) شىركىتى سىياسەت تەتقىقاتچىسى خوۋارد ۋاڭ (Howard Wang) بىلەن ئاممىۋى سىياسەت ئالىي تەتقىقاتچىسى نېتان بوچامپ-مۇستافاگا (Nathan Beauchamp-Mustafaga) تەرىپىدىن يېزىلىپ 2026-يىلى 22-ئىيۇل ئامېرىكانىڭ داڭلىق ھەربىي-ئىستراتېگىيەلىك ئانالىز سۇپىسى بولغان «قىيا ئۈستىدىكى ئۇرۇش» (War on the Rocks) تورىدا ئېلان قىلىنغان «تەيبېيگە قارشى ئومۇمىي ئۇرۇش:داۋامىنى ئوقۇش ›

  ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت 1. كىرىش سۆز ۋە تەتقىقاتنىڭ ئەھمىيىتى خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ۋە ئېنېرگىيە سىياسىتى بويىچە دۇنيادىكى نوپۇزلۇق تەتقىقات ئورگانلىرىنىڭ بىرى بولغان جېمىستوۋن فوندى جەمئىيىتى (The Jamestown Foundation) تەرىپىدىن چىقىرىلىدىغان نوپۇزلۇق سىياسىي-ئانالىز ژۇرنىلى «ياۋروئاسىيا كۈندىلىك كۆزەتكۈچىسى» (Eurasia Daily Monitor) نىڭ 2026-يىلى 24-ئىيۇلدىكى سانىدا ئانالىزچى سېم جونېسداۋامىنى ئوقۇش ›

  ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت كىرىش سېسىلى برۇئېر تەرىپىدىن يېزىلغان ۋە 2026-يىلى ئىيۇل ئېيىدا ئامېرىكا ۋاشىنگتوندىكى كارنېگى خەلقئارا تىنچلىق جەمئىيىتى (Carnegie Endowment for International Peace) تەرىپىدىن ئېلان قىلىنغان «بويسۇندۇرۇش دەۋرىدە سۆھبەتلىشىش: ئامېرىكا كۈچىنى مۇقىم سىياسىي نەتىجىلەرگە ئايلاندۇرۇش» (Negotiating an Age of Conquest: Converting American Power Into Durableداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت ھازىرقى زامان خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر سىستېمىسىدا، ھىندى-تىنچ ئوكيان رايونى دۆلەتلەر ئارا ئىستراتېگىيەلىك رىقابەت ۋە سىياسىي جىددىيچىلىكنىڭ ئەڭ يادرولۇق مەركىزىگە ئايلاندى. بۇ رايوندا يۈز بېرىۋاتقان جۇغراپىيەلىك سىياسەت ئۆزگىرىشلىرى پۈتكۈل دۇنيانىڭ بىخەتەرلىك خاراكتېرىگە بىۋاسىتە تەسىر كۆرسەتمەكتە. ياپونىيە ئۆزىنىڭ ئەنئەنىۋى پاسسىپ تاشقى سىياسەت ۋە دۆلەت مۇداپىئە چۈشەنچىلىرىنىداۋامىنى ئوقۇش ›

  ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت 2026-يىلى 22-ئىيۇل كۈنى، ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرى بىلەن سەئۇدى ئەرەبىستان پادىشاھلىقى ئوتتۇرىسىدا ئېلان قىلىنغان «سۆزسىز يادرو ھەمكارلىق كېلىشىمى»، ئوتتۇرا شەرقنىڭ جۇغراپىيەلىك سىياسىي قۇرۇلمىسى ۋە دۇنياۋى يادرو ئېنېرگىيەسى تەرتىپىدە غايەت زور بىر تارىخىي بۇرۇلۇش نۇقتىسىنى شەكىللەندۈردى [1]. بۇ كېلىشىم پەقەتلا ئىككى دۆلەت ئوتتۇرىسىدىكى ئىقتىسادىيداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى كىرىش سۆز تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت پارس قولتۇقى رايونى ئۆزىنىڭ ئالاھىدە جۇغراپىيەلىك ئورنى، غايەت زور ئېنېرگىيە زاپىسى ۋە يەرشارىۋى سودا يوللىرىدىكى تۈگۈنلۈك رولى بىلەن بۈگۈنكى كۈندە ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرى بىلەن خىتاي ئوتتۇرىسىدىكى ئىستراتېگىيەلىك رىقابەتنىڭ ئەڭ مۇھىم مەركىزىي نۇقتىلىرىنىڭ بىرىگە ئايلاندى [1]. تارىخىي نۇقتىدىن ئېيتقاندا، بۇ رايون دۆلەتلىرىداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت ئىتالىيەدە تۇرۇشلۇق داڭلىق ئانالىزچى ۋە ژۇرنالىست جىئوۋاننى لېگورانو (Giovanni Legorano) تەرىپىدىن يېزىلغان ۋە 2026-يىلى 20-ئىيۇل كۈنى خەلقئارادىكى نوپۇزلۇق تاشقى سىياسەت ئانالىز مەركەزلىرىدىن بىرى بولغان «تاشقى سىياسەت» (Foreign Policy) ژۇرنىلىدا ئېلان قىلىنغان «ئوتتۇرا ئاسىيادا يېڭى بىر «چوڭ ئويۇن» داۋاملاشماقتا» («A New Great Game Isداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت دۇنيانىڭ ئەڭ نوپۇزلۇق ئاكادېمىك ۋە ئىستراتېگىيەلىك تەتقىقات ئورگانلىرىنىڭ بىرى بولغان ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرىدىكى برۇكىڭس ئىنستىتۇتى (Brookings Institution) تەرىپىدىن 2026-يىلى 14-ماي ئېلان قىلىنغان «ئۈستۈنلۈك كىمنىڭ قولىدا؟ ئامېرىكا-خىتاي ھەربىي كۈچ سېلىشتۇرمىسى توغرىسىدىكى ئۈچ خىل كۆزقاراش» ناملىق ماقالە يېقىنقى يىللاردىن بۇيانقى خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ۋە يەر شارىداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت دۇنيانىڭ سىياسىي-ئىقتىسادىي مەسىلىلىرى تەتقىقاتىنىڭ ئەڭ مۇھىم مۇنبەرلىرىدىن بىرى بولغان، ئامېرىكا قوشما شتاتلىرىدا چىقىدىغان نوپۇزلۇق «تاشقى ئىشلار» (Foreign Affairs) ژۇرنىلىنىڭ 2026-يىلى 15-ئىيۇلدىكى سانىدا ئېلان قىلىنغان، خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر تەتقىقاتچىلىرى ئېنرىكو فاردېللا (Enrico Fardella) ۋە سېرگېي رادچېنكو (Sergey Radchenko) تەرىپىدىن يېزىلغان «خىتاي ئۆزىنىڭ يۈكسىلىشىگە شارائىت ياراتقانداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت مۇقەددىمە يەر شارى پۇل-مۇئامىلە تېخنىكىسىنىڭ تېز سۈرئەتتە تەرەققىي قىلىشىغا ئەگىشىپ مەركىزىي بانكا رەقەملىك پۇللىرى ئەنئەنىۋى پۇل سىستېمىسىنى قايتىدىن شەكىللەندۈرىدىغان كۈچلۈك ئىستراتېگىيەلىك ئامىلغا ئايلاندى[1, 2]. بۇ جەرياندا خىتاي خەلق جۇمھۇرىيىتى تەرىپىدىن يولغا قويۇلغان رەقەملىك يۈەن (electronic Chinese Yuan – e-CNY) سىستېمىسى زامانىۋى پۇل-مۇئامىلە تارىخىدىكىداۋامىنى ئوقۇش ›