Dr. Adilcan ERUYGUR
Prof. Dr. Bilgehan Atsız GÖKDAĞ
Çin Halk Cumhuriyeti ve bu ülke tarafından resmî olarak “Xinjiang” (Sincan) şeklinde adlandırılan Türklerin kadim yurdu olan Doğu Türkistan, Türk dilinin, tarihinin ve kültürünün kök saldığı, en erken yazılı belgelerin neşet ettiği temel havzalardan biridir. Ancak, dil engelleri, entelektüel engeller, siyasi ve iletişim kısıtlamaları, Türkiye’deki akademik camianın ve uzmanların bu bölgede ve Çin elayetlerinde yürütülen Türkoloji alanındaki araştırmaları yeterince kapsamasını engellemektedir. Bu bibliyografik çalışmanın temel amacı, literatürdeki bu boşlukları doldurmak ve Çin Halk Cumhuriyeti ile Doğu Türkistan’da Türküloloji alanında edinilen bilimsel bilgileri ve birikimleri araştırmacıların yararına olacak şekilde kapsamlı bir biçimde sunmaktır. Araştırma kaynaklarının metodolojisi ve yapısının belirlenmesindeki temel başlangıç noktaları, Doçent Wang Yuan-Xin’in 1994 yılında Türk Dilleri Derneği tarafından yayınlanan “Çin’de Türk Lehçeleri Araştırmalarının Tarihi” adlı eseri ve Uygur araştırmacı Eziz Atavullah Sartekin’in 2004 tarihli “Uygur Eserleri Kataloğu” olmuştur. Bu çalışma, referans verilen iki temel kaynağın ötesine geçerek içeriği genişletmekle kalmamakta, aynı zamanda teorik temeli, kabul edilen metodolojisi ve altta yatan paradigması açısından bu kaynaklardan temelden farklılaşan ayrı bir entelektüel ve metodolojik yörüngeyi de ortaya koymaktadır. Çalışmamızda 1949’dan 2019’lerin ortalarına kadar Çin ve Doğu Türkistan’da Türküloloji alanında yayınlanan kitaplar, makaleler ve ansiklopedik çalışmalar sistematize edilmektedir. Doğu Türkistan’daki bilimsel ortam, 2019’daki ilk çalışmamızdan bu yana önemli ölçüde değişmiştir. Özellikle 2016’dan beri, siyasi baskı, asimilasyon ve “Çinlileştirme” politikası sadece bölgedeki Türk varlığına değil, bu varlığı belgeleyen bilim insanlarına da uygulanmıştır. Bu nedenle, bu genişletilmiş baskıya “Doğu Türkistan’da Türkolojinin Mevcut Durumu” başlıklı dördüncü bir bölüm eklenmiştir. Bu bölüm, bağımsız insan hakları örgütlerinin raporlarına dayanmaktadır ve mesleği bırakmış, toplama kamplarına gönderilmiş veya hapsedilmiş Türkologların durumunu incelemektedir. Bu çalışma, Doğu Türkistan Türk halkının entelektüel mirasını koruma ve bu mirası Türkiye’deki yurttaşlarımıza tanıtma çabalarımızın bir sonucudur. Bu çalışmanın her aşamasında engin bilgilerinden yararlandığım saygıdeğer hocam Prof. Dr. Bilgehan Atsız Gökdağ’a, kaynaklara erişimdeki zorlukları aşmamda destek olan araştırmacı Abducelil Turan’a ve desteğini esirgemeyen eşim Prof. Dr. Nuraniye Eruygur’a en derin şükranlarımı sunarım. Dr. Adilcan ERUYGUR Kırıkkale, Mayıs 2019 / Gözden Geçirilmiş Baskı, 2026
TURKOLOJI-CALISMALARININ-BIBLIYOGRAFYASI_KitapBu yayının hiçbir bölümü, yayıncının yazılı izni olmaksızın elektronik, mekanik, fotokopi, kayıt veya başka herhangi bir yöntemle çoğaltılamaz, depolanamaz ve yayımlanamaz.
ئەسكەرتىش: ئۇيغۇر تەتقىقاتى ئىنستىتۇتى تور بېتىدىكى ماقالىلەرنى مەنبەسىنى ئەسكەرتمەستىن باشقا ھەرقانداق يەرگە كۆچۈرۈپ چاپلاشقا بولمايدۇ.
