ئەخلاقىي قىممەت نەزەرىيەلىرى[1] قائىدىۋى ئەخلاق پەلسەپەسىنى شەكىللەندۈرگەن ئىككى نەزەرىيەنىڭ بىرى بولۇپ، ئەخلاقىي مەجبۇرىيەت نەزەرىيەسىگە قارشى تۇرىدىغان ئەخلاق نەزەرىيەسىدۇر. بۇ نەزەرىيەلەر ئەخلاقىي سۇبيېكت، پائالىيەتچى ياكى شەخسلەرنىڭ ئالاھىدىلىكلىرى ۋە خاراكتېر پاسىللىرىنى، ئىنساننى ھەرىكەتكە ئۈندەيدىغان كۈچ ۋە مەقسەتلەرنى، ئەخلاقىي ھەرىكەتلەر يۈزلىنىدىغان نەرسىلەر ۋە تۇرمۇش تەجرىبىلىرىنى ئاساس قىلىپ ھۆكۈم چىقىرىش، شۇنداقلا ئۇلارغاداۋامىنى ئوقۇش ›

      ئەخلاقىي ئارىفمېتىكا[1] دېگىنىمىز، مەنپەئەتچىلىكنىڭ قۇرغۇچىسى جېرېمى بېنسامنىڭ[2]، «مۇمكىنقەدەر كۆپ ساندىكى ئىنسانغا، مۇمكىن بولغان ئەڭ يۇقىرى خۇشاللىقنى يەتكۈزۈش مەقسىتى»گە يېتىش ئۈچۈن ئاساس قىلىدىغان ھۇزۇرلارغا مۇناسىۋەتلىك ھېساب ئىلمى، ھۇزۇرلارنىڭ كۈچى، داۋاملىشىش ۋاقتى، سۈپىتى ۋە باشقا ئىنسانلارغا كۆرسىتىدىغان تەسىرى بىلەن مۇناسىۋەتلىك ھېسابلاش تۈرىنى كۆرسىتىدۇ. جېرېمى بېنسام (1748-1832)، ئىنگلىز پەيلاسوپى ۋەداۋامىنى ئوقۇش ›

    غەيرى ئەخلاق (ياكى ئەخلاق بىلەن مۇناسىۋەتسىز بولۇش)[1]، مەۋجۇت ئەخلاقىي قەدىرىيەتلەرگە زىت كەلمەسلىك ياكى ئەخلاق بىلەن ھېچقانداق شەكىلدە باغلىنىشى بولمىغان بىر ئەھۋالنى ئىپادىلەيدۇ. غەيرى ئەخلاقىي نەرسىلەر، ئەخلاقىي باھالاش دائىرىسىگە كىرمەيدىغان ياكى ئەخلاقىي مەنىدە چۈشەندۈرۈش مۇمكىن بولمىغان بىر مەۋجۇدات، ئەھۋال ياكى چۈشەنچىنى كۆرسىتىدۇ.  بۇ ئاتالغۇ، ئادەتتە ئەخلاقنىڭ پەقەت ئىنسان ھەرىكەتلىرىداۋامىنى ئوقۇش ›

  ئەخلاقچى [1]ئومۇمەن، ئەخلاق ۋە ئەخلاقىيلىققا يۇقىرى قىممەت بېرىدىغان، ئەخلاقلىق بولۇشنى ھەممىدىن ئۈستۈن قويىدىغان، پىكىر ۋە ھەرىكەتلىرىدە، ئادەتتە ھەققىدە كۆپ سوئال قويمايدىغان ئەخلاق پىرىنسىپلىرىغا باغلىنىشقا ئالاھىدە كۆڭۈل بۆلىدىغان ۋە ھاياتنى ئاساسەن ئاق-قارىدىن تەشكىل تاپقان دەپ قارايدىغان ئىدېئالىست، ياخشى نىيەتلىك كىشىلەرنى كۆرسىتىدۇ. ئىككىنچىدىن، ئەخلاقچى يەنە ئەخلاقنى مۇستەقىل پەن دەپ قارايدىغان، پەلسەپەنىڭداۋامىنى ئوقۇش ›

      ئەخلاق ئېپىستېمولوگىيەسى[1] ئەخلاقىي بىلىمنىڭ مۇمكىنچىلىكى، ئەخلاق ھۆكۈملەرنىڭ ماھىيىتى، بىلىش قىممىتى ۋە ئېپىستېمولوگىيەسى قاتارلىقلار ئۈستىدە ئىزدىنىش ئېلىپ بارىدىغان ئېپىستېمولوگىيە تارمىقىدۇر. ئەخلاق ئېپىستېمولوگىيەسىدىكى ئەڭ ئاساسلىق قارمۇ-قارشىلىق رېئالىزم بىلەن ئانتى-رېئالىزم ۋە بىلىش نەزەرىيىسى بىلەن ئانتى-بىلىش نەزەرىيەسى ئارىسىدىكى قارمۇ-قارشىلىقتۇر. ھەقىقەتەنمۇ ئەخلاقىي ھۆكۈملەرنىڭ مەلۇم پاكىتلار ۋە خۇسۇسىيەتلەرگە مۇناسىۋەتلىك ئىكەنلىكى قارىشى، بۇ ھۆكۈملەرنىڭداۋامىنى ئوقۇش ›

    ئەخلاق تەربىيەسى[1] شەخسنىڭ ئەخلاقىي ئېڭىنى يېتىلدۈرۈش ۋە جەمئىيەتنىڭ ئورتاق ئەخلاق نورمىلىرىنى ئۆگىنىش جەريانىدۇر. بۇ جەريان پەقەت شەخسىي ئەخلاق ۋە قەدىرىيەت سىستېمىسىنىڭ شەكىللىنىشىگىلا تۆھپە قوشۇپ قالماي، يەنە شەخسنىڭ ئۆزى ياشاۋاتقان جەمئىيەتكە ماسلىشىشىغا ياردەم قىلىدۇ. ئەخلاق تەربىيەسى پەلسەپىۋى ئاساسلىرى ۋە ئېقىملىرى جەھەتتە ئۇزۇن تارىخقا ئىگە بولۇپ، بولۇپمۇ قەدىمكى گرېتسىيە دەۋرىدىنداۋامىنى ئوقۇش ›

  ئەخلاقىي تۇيغۇ نەزەرىيەسى[1]  18-ئەسىر ئىنگلىز ئەخلاق پەلسەپەسىدە   شافتېسبۇرى ۋە خاچېسون [2] قاتارلىقلار تەرىپىدىن ئوتتۇرىغا قويۇلغان بولۇپ، ئىنساندا توغرا-خاتانى پەرقلەندۈرىدىغان ئەخلاقىي پرىنسىپنىڭ بارلىقى ھەققىدىكى قاراشتۇر. توماس خوببېس ئەخلاق بىلەن شەخسىي مەنپەئەتنىڭ مۇناسىۋىتىنى جازا ئارقىلىق چۈشەندۈرگەن. لېكىن 18-ئەسىردىكى ئىنگلىز پەيلاسوپلىرى بۇ قاراشتىكى مەسىلىلەرنى كۆرسىتىپ ئۆتكەن. ئۇلارنىڭ قارىشىچە، ئەگەر بىرى ئەخلاقسىز قىلمىشداۋامىنى ئوقۇش ›

    بۇ ئۇقۇم ياخشى ياكى توغرا دەپ سۈپەتلىنىدىغان، پەزىلەتلىك، ئادىل دەپ قوبۇل قىلىنىدىغان ئىنسان ھەرىكەتلىرىگە قارىتىلغان بولۇپ، ئاساسىي قەدرىيەتلەر تەرىپىدىن يېتەكلىنىدىغان ياكى باشقىلارغا بۇ قەدىرىيەتلەر بىلەن تەسىر كۆرسىتەلەيدىغان، باھالاش ۋە ھۆكۈم چىقىرىش ئىقتىدارى ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان سۈپەت بولۇپ، ئەخلاق قائىدىلىرىگە ئۇيغۇن، ئەخلاق جەھەتتىن ياخشى بولغان ھەرىكەت ياكى كىشىنىڭ خاراكتېرىگە بېرىلگەنداۋامىنى ئوقۇش ›

  تەرجىمە قىلغۇچى ئادىلجان ئەرئۇيغۇر مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت بۇ لاتىنچە ئاتالغۇ بولۇپ، مەۋجۇدىيەت ۋە بىلىش پەلسەپىسىدە «بىر نەرسىگە نىسبەتەن» ياكى «بىر نەرسە بىلەن مۇناسىۋەتلىك» دېگەن مەنىلەردە قوللىنىلىدۇ. بۇ ئىبارە، بولۇپمۇ ئونتولوگىيە[1] ۋە ئېپىستېمولوگىيەدە ھەرخىل كونتېكستلارنى چۈشەندۈرگەندە، مەلۇم بىر مەۋجۇدىيەت ياكى نەرسە ھەققىدىكى بىلىم ياكى مۇناسىۋەتلەرنى ئېنىقلاش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدۇ. بۇ ئۇقۇمداۋامىنى ئوقۇش ›

Justice   تەرجىمە قىلغۇچى ئادىلجان ئەرئۇيغۇر مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت   ئادالەت[1]، بىر جەمئىيەتتە قەدىرىيەتلەر، پىرىنسىپلار، ئىدېئاللار ۋە پەزىلەتلەرنىڭ گەۋدىلەنگەن، رېئاللاشقان، ھاياتقا تەتبىقلانغان ھالىتى بولۇپ، ھەر كىشىنىڭ تېگىشلىك مۇكاپات ياكى جازاغا ئۇچراش ئەھۋالىنى كۆرسىتىدۇ. ئادالەت ئەڭ يۈكسەك، ئوبيېكتىپ ۋە مۇتلەق قىممەت ئىپادىسى بولۇپ، ئۇ ئىنسان ھەرىكىتىنى ئەخلاقىي جەھەتتىن تەكشۈرۈپ تەنقىد قىلىدىغانداۋامىنى ئوقۇش ›