سىياسەت

راند (RAND) شىركىتىنىڭ «خىتاي بىلەن بولىدىغان ئۇزۇنغا سوزۇلغان ئۇرۇش توغرىسىدا ئويلىنىش: توققۇز خىل سېنارىيە» ناملىق دوكلاتىنىڭ خۇلاسىسى

راند (RAND) شىركىتىنىڭ «خىتاي بىلەن بولىدىغان ئۇزۇنغا سوزۇلغان ئۇرۇش توغرىسىدا ئويلىنىش: توققۇز خىل سېنارىيە» ناملىق دوكلاتىنىڭ خۇلاسىسى

خەلقئارا مۇناسىۋەت, سىياسەت 2025-يىلى 5-ئاپرېل at 7:56 چ ك 0 ئىنكاس

    تەييارلىغۇچى: ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى |  تەھرىرى: د. ئابدۇرېھىم دۆلەت   بۇ دوكلات، جوئېل ب. پرېدد (Joel B. Predd)، پائۇل دېلۇكا (Paul DeLuca)، سكوتت ساۋىتز (Scott Savitz)، ئېدۋارد گېيىست (Edward Geist) ۋە كەيتلىن لى (Caitlin Lee) قاتارلىق تەتقىقاتچىلار تەرىپىدىن ئامېرىكادىكى داڭلىق  ئىستراتېگىيە مەركىزى راند شىركىتى((RAND Corporation    ئۈچۈن تەييارلانغان. بۇداۋامىنى ئوقۇش ›

خىتاينىڭ شىنجاڭدىكى(شەرقىي تۈركىستان) ئۇيغۇرلارغا قارشى يۈرگۈزگەن زۇلۇملىرىنىڭ ئىرقىي قىرغىنچىلىق ۋە ئىنسانىيەتكە قارشى جىنايەت ئېنىقلىمىسىغا توغرا كېلىدىغان-كەلمەيدىغانلىقى توغرىسىدا تەنقىدىي تەھلىل

خىتاينىڭ شىنجاڭدىكى(شەرقىي تۈركىستان) ئۇيغۇرلارغا قارشى يۈرگۈزگەن زۇلۇملىرىنىڭ ئىرقىي قىرغىنچىلىق ۋە ئىنسانىيەتكە قارشى جىنايەت ئېنىقلىمىسىغا توغرا كېلىدىغان-كەلمەيدىغانلىقى توغرىسىدا تەنقىدىي تەھلىل

سىياسەت 2025-يىلى 18-مارت at 1:06 چ ك 0 ئىنكاس

    تەييارلىغۇچى: ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنىستىتۇتى ماقالە ۋە ئۇنىڭ قىسقىچە مەزمۇنى جوھاننېسبۇرگ ئۇنىۋېرسىتېتى تەرىپىدىن ئېلان قىلىنغان بۇ ماقالە تارىرو لوررايىن چاكۋاكۋاما (Tariro Lorraine Chakwakwama) تەرىپىدىن يېزىلغان بولۇپ، خىتاينىڭ شەرقىي تۈركىستاندىكى ئۇيغۇرلارغا قارشى يۈرگۈزگەن سىستېمىلىق باستۇرۇش ۋە زۇلۇملىرىنى خەلقئارالىق قانۇن نۇقتىسىدىن تەھلىل قىلىشنى مەقسەت قىلىدۇ. ماقالە جوھاننسبۇرگ ئۇنىۋېرسىتېتى (University of Johannesburg)داۋامىنى ئوقۇش ›

ئامېرىكادىكى فېنتانىل مەسىلىسى ۋە ئۇنىڭ ئامېرىكا-خىتاي مۇناسىۋىتىگە كۆرسەتكەن تەسىرى

ئامېرىكادىكى فېنتانىل مەسىلىسى ۋە ئۇنىڭ ئامېرىكا-خىتاي مۇناسىۋىتىگە كۆرسەتكەن تەسىرى

سىياسەت 2025-يىلى 15-مارت at 6:35 چ ك 0 ئىنكاس

    تەييارلىغۇچى: ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنىستىتۇتى تەھرىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت   فېنتانىل، سۈنئىي يوللار بىلەن ئىشلەپچىقىرىلغان كۈچلۈك ئوپىئات[1] دورىسى بولۇپ، ئامېرىكا قوشما شىتاتلىرىدا زەھەرلىك چېكىملىك كىرىزىسىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىۋاتقان مۇھىم ئامىللارنىڭ بىرىگە ئايلاندى. بۇ ماقالە فېنتانىلنىڭ ئامېرىكا سەھىيە سىستېمىسى، جەمئىيەت ۋە ئىقتىسادىغا يەتكەن زىيانلىرىنى، شۇنداقلا، خىتاينىڭ بۇ ماددىنىڭ ئىشلەپچىقىرىلىشى ۋە تەمىنات زەنجىرىدىكىداۋامىنى ئوقۇش ›

خىتاينىڭ ترامپ ئىستراتېگىيەسى

خىتاينىڭ ترامپ ئىستراتېگىيەسى

سىياسەت 2025-يىلى 7-فېۋرال at 1:53 چ ك 0 ئىنكاس

  دونالد ترامپ ئامېرىكا پىرېزىدېنتلىق سايلىمىدا غەلىبە قىلغاندىن كېيىنكى ئايلاردا، بېيجىڭدىكى سىياسەت بەلگىلىگۈچىلەر خىتاي-ئامېرىكا مۇناسىۋەتلىرىنىڭ بۇنىڭدىن كېيىنكى تۆت يىلىغا ئەندىشە بىلەن قاراپ كەلمەكتە. بېيجىڭ ترامپ ھۆكۈمىتىنىڭ خىتايغا قارىتا قاتتىق قول سىياسەت يۈرگۈزۈشىنى، ئىككى دۆلەت ئارىسىدىكى سودا ئۇرۇشى، تېخنىكا ئۇرۇشى ۋە تەيۋەن مەسىلىسىدىكى تىركىشىشنىڭ كۈچىيىش ئېھتىماللىقىنى پەرەز قىلىشىۋاتىدۇ. باسقىن قاراش شۇكى،داۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇر ‹‹تېررورىزمى›› | خىتاي تەشۋىقاتىنىڭ تەسىرى

ئۇيغۇر ‹‹تېررورىزمى›› | خىتاي تەشۋىقاتىنىڭ تەسىرى

سىياسەت 2024-يىلى 25-دېكابىر at 7:16 چ ب 0 ئىنكاس

ئۇيغۇر ‹‹تېررورىزمى›› | خىتاي تەشۋىقاتىنىڭ تەسىرى   مەنبە: February 2024. © European Foundation for South Asian Studies (EFSAS), Amsterdam تەرجىمە قىلغۇچى :ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتى مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت مۇقەددىمە   خىتاينىڭ غەربىدىكى ئۇيغۇر خەلقىگە قارىتىلغان رەزىل مۇئامىلىلەر يېقىنقى يىللاردىن بۇيان خەلقئارانىڭ ئەيىبلەش ئوبيېكتى بولۇپ قالدى. ئۆتكەن ئون يىلدا، خىتاي دۇنيانىڭ ھەرقايسىداۋامىنى ئوقۇش ›

پېنتاگوننىڭ 2024-يىللىق دوكلاتىدا شەرقىي تۈركىستان مەسىلىسىگە ئورۇن بېرىلىشىنىڭ ئەھمىيىتى

پېنتاگوننىڭ 2024-يىللىق دوكلاتىدا شەرقىي تۈركىستان مەسىلىسىگە ئورۇن بېرىلىشىنىڭ ئەھمىيىتى

سىياسەت 2024-يىلى 19-دېكابىر at 8:14 چ ك 0 ئىنكاس

      تەرييارلىغۇچى: ئابدۇلئەزىز ئاقھۇن مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت     كىرىش سۆز ئامېرىكا دۆلەت مۇداپىئە مىنىستىرلىقى پېنتاگوننىڭ 2024-يىلى 18-دېكابىر ئېلان قىلغان «خىتاي خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ ھەربىي ۋە بىخەتەرلىك تەرەققىياتى» ناملىق دوكلاتىنى، شەرقىي تۈركىستان مەسىلىسىنى خەلقئارالىق بىخەتەرلىك ۋە گېئوپولىتىكىلىق نۇقتىدىن تىلغا ئالغان ئەڭ مۇھىم رەسمىي ھۆججەتلەرنىڭ بىرى دېيىشكە بولىدۇ. بۇ دوكلاتداۋامىنى ئوقۇش ›

خەلقئارادا تارىخىي قارار: ۋولكسۋېيگېن(Volkswagen) شىركىتىنىڭ شەرقىي تۈركىستاندىن چېكىنىشى ۋە ئۇنىڭ كەڭ دائىرىلىك تەسىرى

خەلقئارادا تارىخىي قارار: ۋولكسۋېيگېن(Volkswagen) شىركىتىنىڭ شەرقىي تۈركىستاندىن چېكىنىشى ۋە ئۇنىڭ كەڭ دائىرىلىك تەسىرى

سىياسەت 2024-يىلى 29-نويابىر at 9:27 چ ب 0 ئىنكاس

تەرييارلىغۇچى: ئابدۇلئەزىز ئاقھۇن مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت     كىرىش سۆز 2024 -يىلى  27- نويابىردا دۇنيانىڭ ئەڭ چوڭ ئاپتوموبىل ئىشلەپچىقارغۇچى شىركەتلىرىدىن بىرى بولغان ۋولكسۋېيگېن شىركىتى شەرقىي تۈركىستاندىن چېكىنىش قارارىنى ئېلان قىلدى. بۇ قارار خەلقئارالىق جەمئىيەتتە زور غۇلغۇلا قوزغىدى ۋە سانائەت ئىشلەپچىقىرىش دۇنياسىدا يېڭى بىر دەۋرنىڭ باشلانغانلىقىنى بىلدۈردى. بۇ تارىخىي قارارنىڭ ئارقاداۋامىنى ئوقۇش ›

خىتاينىڭ ئالتېرناتىپ دۇنيا تەرتىپى ئامېرىكا ئۇنىڭدىن نېمىلەرنى ئۆگىنىشى كېرەك؟

خىتاينىڭ ئالتېرناتىپ دۇنيا تەرتىپى ئامېرىكا ئۇنىڭدىن نېمىلەرنى ئۆگىنىشى كېرەك؟

سىياسەت 2024-يىلى 16-نويابىر at 8:14 چ ك 0 ئىنكاس

    تەرجىمە قىلغۇچى: ئابدۇلئەزىز ئاقھۇن مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت   ئېلىزابېت ئېكونومى Elizabeth Economy مەنبە: Foreign Affairs, Volume 103, Number 3, 2024 May and June ھازىر خىتاي رەئىسى شى جىنپىڭنىڭ دۇنيانى قايتا قۇرۇش ئارزۇسى ئىنكار قىلغىلى بولمايدىغان ھەقىقەتكە ئايلاندى. ئۇ ۋاشىنگتوننىڭ ئىتتىپاقداشلىق تورىنى بۇزۇپ، خەلقئارالىق تەشكىلاتلاردىن ئۆزى «غەربچە» دەپ رەتداۋامىنى ئوقۇش ›

شىنجاڭدىكى ئۇيغۇرلارغا قارىتىلغان باستۇرۇش (ھەرىكىتى)

شىنجاڭدىكى ئۇيغۇرلارغا قارىتىلغان باستۇرۇش (ھەرىكىتى)

  ئەسكەتىش: ماقالىنىڭ يازغۇچىلىرى ۋەتىنىمىز شەرقىي تۈركىستاننىڭ نامىنى شىنجاڭ دەپ ئالغان بولۇپ، بىز ماقالىنىڭ ئەسلىي ھالىتىنى ساقلاپ قىلىش ئۈچۈن شىنجاڭ دەپ ئالدۇق. بۇ ھەرگىزمۇ ئىنىستۇتىمىزنىڭ مەيدانىغا ۋەكىللىك قىلالمايدۇ. يازغۇچى: لىندسەي مېيزلاند  Lindsay Maizland تەرجىمە قىلغۇچى: ئابدۇلئەزىز ئاقھۇن مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت قىسقىچە مەزمۇنى:   تەخمىنەن 11 مىليون ئۇيغۇر – مۇسۇلمان، تۈركىيداۋامىنى ئوقۇش ›

ئۇيغۇرلارغا قارىتىلغان باستۇرۇش (ھەرىكىتى)

ئۇيغۇرلارغا قارىتىلغان باستۇرۇش (ھەرىكىتى)

سىياسەت 2024-يىلى 10-نويابىر at 7:52 چ ب 0 ئىنكاس

  يازغۇچى: لىندسەي مېيزلاند  Lindsay Maizland تەرجىمە قىلغۇچى: ئابدۇلئەزىز ئاقھۇن مۇھەررىر: ئابدۇرېھىم دۆلەت ئەسكەرتىش: بۇ بىر (شىنجاڭدىكى ئۇيغۇرلارغا قارىتىلغان باستۇرۇش ھەرىكىتى) ناملىق سۆھبەت خاتىرىسىنىڭ تەرجىمىسى بولۇپ،  سۆھبەتتە ۋەتىنىمىز شەرقىي تۈركىستاننىڭ نامى ماقالىدە كۆرسىتىلگەندەك ئېلىنغان بولغاچقا، بىزمۇ ئەينەن ئېلىشنى مۇۋاپىق كۆردۇق. بۇ ھەرگىزمۇ  ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنستىتۇتىنىڭ مەيدانىغا ۋەكىللىك قىلمايدۇ. قىسقىچە مەزمۇنى:داۋامىنى ئوقۇش ›